Chứng chỉ giám sát xây dựng: Điều kiện, phân hạng và thủ tục theo Nghị định 175/2024

1. Chứng chỉ giám sát xây dựng là gì?

Chứng chỉ giám sát xây dựng (còn gọi là chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng) là văn bản do cơ quan có thẩm quyền cấp cho cá nhân có đủ trình độ chuyên môn và kinh nghiệm để được hành nghề hoạt động giám sát công trình xây dựng. Đây là một loại chứng chỉ hành nghề hoạt động xây dựng được luật định, nhằm xác nhận năng lực hành nghề của kỹ sư hoặc giám sát viên xây dựng trước khi họ đảm nhận các nhiệm vụ tư vấn giám sát thi công tại công trường. Theo quy định hiện hành (Điều 73 Nghị định 175/2024/NĐ-CP), chứng chỉ này cấp cho các cá nhân (công dân Việt Nam, người Việt Nam ở nước ngoài hoặc người nước ngoài hoạt động xây dựng hợp pháp tại Việt Nam) để đủ điều kiện đảm nhận chức danh giám sát thi công trong dự án xây dựng.

Nói cách khác, chứng chỉ giám sát xây dựng là cơ sở pháp lý bắt buộc để người làm công tác giám sát thi công có đủ thẩm quyền kiểm tra, đánh giá chất lượng, khối lượng, tiến độ và an toàn của công trình xây dựng theo hợp đồng và quy định pháp luật. Cá nhân không có chứng chỉ hành nghề chỉ được tham gia hoạt động xây dựng ở vai trò phù hợp với chuyên môn đào tạo, không được đảm nhận chức danh bắt buộc phải có chứng chỉ (như giám sát trưởng, chỉ huy trưởng công trường).

2. Phân loại chứng chỉ giám sát xây dựng (Hạng I, II, III)

Chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng được phân theo 3 hạng (cấp độ) từ cao đến thấp: Hạng I, Hạng II và Hạng III. Việc phân hạng dựa trên năng lực, kinh nghiệm của cá nhân và phạm vi dự án mà họ được phép giám sát. Cụ thể:

Hạng I: Là hạng cao nhất, cho phép giám sát tất cả các công trình thuộc lĩnh vực chuyên môn ghi trong chứng chỉ. Người có chứng chỉ giám sát Hạng I có thể làm giám sát trưởng hoặc chỉ huy trưởng công trường đối với mọi cấp công trình trong lĩnh vực được ghi trên chứng chỉ. Đây thường là những kỹ sư có kinh nghiệm lâu năm, đủ năng lực giám sát các dự án quy mô lớn (cấp I trở lên).
Hạng II: Cho phép giám sát các công trình quy mô trung bình. Cụ thể, phạm vi hành nghề của chứng chỉ Hạng II là được làm giám sát trưởng/chỉ huy trưởng đối với công trình từ cấp II trở xuống trong lĩnh vực chuyên môn. Kỹ sư Hạng II thường đảm nhận giám sát các dự án cấp II, III.
Hạng III: Hạng thấp nhất, giới hạn ở các công trình quy mô nhỏ. Chứng chỉ Hạng III chỉ cho phép giám sát trưởng hoặc chỉ huy trưởng công trình cấp III, cấp IV thuộc chuyên ngành được ghi trong chứng chỉ. Đây thường là mức dành cho cá nhân mới đủ điều kiện hành nghề, giám sát các công trình nhỏ hoặc tham gia nhóm giám sát các dự án lớn.

Việc phân hạng này giúp xác định quy mô dự án tối đa mà người giám sát được phụ trách. Hạng càng cao thì phạm vi, mức độ phức tạp của công trình được giám sát càng lớn. Đồng thời, phân hạng cũng gắn liền với tiêu chuẩn kinh nghiệm và trình độ khi xin cấp chứng chỉ, được quy định chi tiết cho từng hạng mục (xem phần tiếp theo).

3. Điều kiện cấp chứng chỉ theo từng hạng

Để được cấp chứng chỉ hành nghề giám sát xây dựng, cá nhân phải đáp ứng các điều kiện chung và điều kiện riêng theo hạng. Theo Điều 79 Nghị định 175/2024/NĐ-CP, điều kiện chung bao gồm: có đủ năng lực hành vi dân sự; có giấy tờ cư trú hoặc giấy phép lao động (đối với người nước ngoài); có chuyên môn đào tạo phù hợp lĩnh vực giám sát; có kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực đề nghị; và có kết quả sát hạch đạt yêu cầu. Cụ thể về trình độ và kinh nghiệm tối thiểu cho từng hạng như sau:

Hạng I: Yêu cầu trình độ đại học đúng chuyên ngành và có kinh nghiệm từ 7 năm trở lên làm công việc phù hợp với nội dung giám sát. Ngoài ra, theo quy định trước đây, cá nhân phải từng làm giám sát trưởng hoặc chỉ huy trưởng hoặc chủ trì thiết kế ít nhất 01 công trình cấp I hoặc 02 công trình cấp II trong lĩnh vực xin chứng chỉ. Điều này đảm bảo ứng viên Hạng I đã trực tiếp giám sát các dự án lớn và có khả năng quản lý giám sát toàn diện.
Hạng II: Yêu cầu trình độ đại học chuyên ngành phù hợp, với kinh nghiệm từ 4 năm trở lên trong lĩnh vực giám sát. Đồng thời, ứng viên cần từng tham gia ở vị trí giám sát trưởng/chỉ huy trưởng ít nhất 01 công trình từ cấp II hoặc 02 công trình từ cấp III thuộc lĩnh vực đăng ký. Như vậy, so với hạng I, tiêu chuẩn kinh nghiệm về số năm và quy mô dự án giảm hơn.
Hạng III: Yêu cầu có chuyên môn phù hợp (tốt nghiệp đại học hoặc cao đẳng). Nếu tốt nghiệp đại học thì cần kinh nghiệm từ 2 năm trở lên, còn nếu chỉ có bằng cao đẳng thì cần 3 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực giám sát. Về trải nghiệm dự án, ứng viên Hạng III phải tham gia giám sát hoặc thiết kế/thi công ít nhất 01 công trình cấp III hoặc 02 công trình cấp IV trong chuyên ngành đề nghị. Đây là mức tối thiểu để bắt đầu hành nghề độc lập ở các công trình quy mô nhỏ.

Ngoài ra, kinh nghiệm hành nghề phải được tích lũy trong vòng 10 năm gần nhất tính đến thời điểm xin cấp chứng chỉ. Trường hợp có kinh nghiệm lâu hơn 10 năm (quá cũ), nếu muốn dùng để xét cấp chứng chỉ thì chỉ được xin cấp hạng thấp hơn 1 bậc so với kinh nghiệm đó. Điều này nhằm đảm bảo người được cấp chứng chỉ có kinh nghiệm cập nhật, phù hợp với thực tiễn hiện tại.

Cuối cùng, ứng viên phải vượt qua kỳ sát hạch về kiến thức pháp luật xây dựng và chuyên môn giám sát. Kết quả sát hạch đạt yêu cầu theo đúng hạng và lĩnh vực đề nghị là điều kiện bắt buộc để được cấp mới chứng chỉ. Nội dung về sát hạch sẽ được trình bày cụ thể ở phần thủ tục bên dưới.

4. Hồ sơ xin cấp chứng chỉ (giấy tờ, mẫu đơn, nơi nộp hồ sơ)

Khi đã đáp ứng đủ điều kiện về chuyên môn và kinh nghiệm, cá nhân cần chuẩn bị một bộ hồ sơ theo đúng quy định để nộp xin cấp chứng chỉ hành nghề. Thành phần hồ sơ được quy định tại Điều 88 Nghị định 175/2024/NĐ-CP (Mẫu đơn và phụ lục kèm theo), bao gồm những giấy tờ chính sau:

Đơn đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề theo Mẫu số 01 Phụ lục IV của Nghị định 175/2024/NĐ-CP. Đây là mẫu đơn có sẵn do Bộ Xây dựng ban hành, ứng viên điền đầy đủ thông tin cá nhân, lĩnh vực và hạng chứng chỉ xin cấp, kê khai quá trình kinh nghiệm… Đơn phải có chữ ký và (nếu nộp trực tiếp) là bản gốc có xác nhận.
Ảnh chân dung cỡ 4×6 cm nền trắng (02 ảnh) chụp trong thời gian không quá 6 tháng để dán lên đơn và phục vụ việc in chứng chỉ.
Bản sao có chứng thực (hoặc file scan công chứng nếu nộp online) bằng cấp chuyên môn phù hợp với lĩnh vực, hạng chứng chỉ xin cấp. Ví dụ: Bằng đại học chuyên ngành xây dựng dân dụng đối với chứng chỉ giám sát công trình dân dụng; bằng đại học giao thông cho giám sát cầu đường… Nếu trên bằng không ghi rõ chuyên ngành, cần nộp kèm bảng điểm hoặc phụ lục bằng để xác định chuyên ngành đào tạo. (Trường hợp văn bằng do nước ngoài cấp phải được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng theo quy định.)
Bản sao chứng chỉ hành nghề đã có (nếu có) để làm căn cứ chứng minh kinh nghiệm liên tục. Ví dụ: nếu đã có chứng chỉ Hạng III và nay xin lên Hạng II, nên nộp kèm chứng chỉ cũ.
Minh chứng kinh nghiệm: các quyết định giao việc hoặc xác nhận của công ty, chủ đầu tư về những công việc, dự án mà cá nhân đã tham gia giám sát. Hồ sơ kinh nghiệm có thể gồm: quyết định bổ nhiệm giám sát trưởng, biên bản nghiệm thu công việc, hợp đồng lao động, hợp đồng tư vấn giám sát và biên bản thanh lý… thể hiện vai trò và thời gian tham gia của ứng viên trong các công trình đã kê khai. Những giấy tờ này phải do cơ quan/tổ chức có thẩm quyền ký và được chứng thực sao y.
Bản sao giấy tờ cư trú hoặc giấy phép lao động (đối với người nước ngoài, người Việt Nam định cư nước ngoài).
Trường hợp cá nhân đã nộp hồ sơ trước đó và bảo lưu kết quả sát hạch (do thi đạt nhưng chưa được cấp chứng chỉ), thì hồ sơ lần sau cần kèm Thông báo kết quả đánh giá hồ sơ của lần trước.

Sau khi chuẩn bị đủ hồ sơ, nơi nộp hồ sơ được thực hiện theo phân cấp thẩm quyền tại Điều 77 Nghị định 175/2024. Cụ thể, thẩm quyền cấp chứng chỉ hành nghề xây dựng (bao gồm chứng chỉ giám sát) được giao cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. UBND cấp tỉnh có thể ủy quyền cho Sở Xây dựng địa phương trực tiếp tổ chức sát hạch và cấp chứng chỉ.

Đối với chứng chỉ Hạng II và Hạng III: Sở Xây dựng tỉnh/thành phố trực tiếp tiếp nhận và cấp cho cá nhân trên địa bàn.
Đối với chứng chỉ Hạng I: Trước đây do Bộ Xây dựng cấp, nhưng từ 2024 đã phân cấp về địa phương – UBND tỉnh (hoặc Sở Xây dựng nếu được ủy quyền) sẽ cấp chứng chỉ Hạng I.
Ngoài ra, một số tổ chức xã hội – nghề nghiệp được Bộ Xây dựng công nhận (ví dụ: Tổng hội Xây dựng Việt Nam, Hiệp hội Tư vấn Xây dựng…) cũng có thẩm quyền sát hạch, cấp chứng chỉ Hạng II, III cho hội viên của mình.

Hình thức nộp hồ sơ: Cá nhân có thể nộp trực tiếp tại Sở Xây dựng, gửi qua đường bưu điện, hoặc nộp trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia. Hiện nay, nộp hồ sơ online rất được khuyến khích để thuận tiện, đặc biệt thông qua hệ thống dịch vụ công của Bộ Xây dựng hoặc UBND tỉnh. Hồ sơ điện tử cần là bản scan màu rõ nét các giấy tờ nêu trên có chứng thực đầy đủ. Khi nộp trực tuyến, cần đính kèm file đơn đề nghị (đã ký, scan) và file ảnh, file tài liệu theo hướng dẫn trên hệ thống.

5. Quy trình đăng ký cấp chứng chỉ (bước chi tiết, thời gian xét duyệt, sát hạch)

Quy trình cấp chứng chỉ hành nghề giám sát xây dựng gồm các bước chính từ chuẩn bị, nộp hồ sơ, sát hạch đến nhận kết quả. Dưới đây là trình tự chi tiết theo quy định tại Điều 76 Nghị định 175/2024/NĐ-CP:

Bước 1: Chuẩn bị và nộp hồ sơ. Cá nhân chuẩn bị 01 bộ hồ sơ đề nghị cấp chứng chỉ như mục (4) đã nêu. Nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền (Sở Xây dựng tỉnh hoặc tổ chức được ủy quyền) bằng một trong các hình thức: nộp trực tiếp, gửi bưu điện hoặc nộp trực tuyến. Khi nộp, đồng thời đóng lệ phí hồ sơ theo quy định (xem phần Lệ phí).
Bước 2: Thẩm định hồ sơ và thông báo lịch sát hạch. Cơ quan tiếp nhận sẽ kiểm tra tính hợp lệ và đầy đủ của hồ sơ. Trong thời hạn tối đa 45 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Sở Xây dựng sẽ thông báo kết quả đánh giá hồ sơ cho cá nhân. Nếu hồ sơ đạt yêu cầu, sẽ ra thông báo về việc đủ điều kiện sát hạch và thông báo thời gian, địa điểm tổ chức thi sát hạch. Nếu hồ sơ chưa đạt, sẽ có thông báo hồ sơ chưa đủ điều kiện và yêu cầu bổ sung, chỉnh sửa.
Bước 3: Tổ chức sát hạch. Theo lịch đã thông báo, cơ quan có thẩm quyền tiến hành thi sát hạch cho ứng viên. Kỳ sát hạch thường được thực hiện trên máy tính dưới hình thức trắc nghiệm với ngân hàng câu hỏi do Bộ Xây dựng ban hành (ví dụ: Bộ 600 câu hỏi sát hạch hành nghề xây dựng được cập nhật năm 2025 theo Quyết định 163/QĐ-BXD). Nội dung thi gồm hai phần: kiến thức pháp luật về xây dựng và kiến thức chuyên môn lĩnh vực giám sát thi công. Thang điểm thường là 100 điểm, yêu cầu đạt từ 80% trở lên mỗi phần (hoặc theo quy định cụ thể từng thời kỳ). Chi phí sát hạch do thí sinh nộp trước khi thi. Lưu ý: Trường hợp đã thi đạt trong vòng 6 tháng – 1 năm nhưng chưa được cấp chứng chỉ, cá nhân có thể bảo lưu kết quả sát hạch đó để nộp hồ sơ xin cấp (không phải thi lại).
Bước 4: Nhận kết quả sát hạch và cấp chứng chỉ. Ngay sau khi sát hạch, kết quả thường được công bố. Nếu không đạt, thí sinh sẽ nhận thông báo và cần đăng ký thi lại vào đợt sau (không hạn chế số lần thi, mỗi lần cách nhau tối thiểu 1 tháng). Nếu đạt yêu cầu, cơ quan cấp chứng chỉ sẽ tiến hành cấp chứng chỉ hành nghề cho cá nhân. Thời hạn cấp theo quy định mới đã được rút ngắn: tối đa 10 ngày làm việc kể từ ngày có kết quả sát hạch đạt yêu cầu, cơ quan chức năng phải cấp chứng chỉ cho người trúng tuyển. Như vậy, sau khoảng 10 ngày sau khi thi đỗ, cá nhân sẽ nhận được chứng chỉ (nếu nộp trực tuyến có thể nhận bản điện tử trước, bản cứng gửi sau).

Tổng thời gian cho quy trình, tính từ lúc nộp hồ sơ đến lúc có chứng chỉ, thông thường dao động khoảng 4–8 tuần tùy lịch sát hạch. Trong đó gồm thời gian chờ xét duyệt hồ sơ (~30–45 ngày), thời gian tổ chức thi và in cấp chứng chỉ (khoảng 10 ngày). Quy trình có thể kéo dài hơn nếu hồ sơ phải bổ sung chỉnh sửa hoặc thí sinh thi chưa đạt phải thi lại.

Lưu ý: Hiện nay Bộ Xây dựng đã triển khai hệ thống sát hạch theo đề thi thống nhất trên cả nước và quản lý mã số chứng chỉ tập trung. Mỗi chứng chỉ sau khi cấp sẽ được gán một mã số gồm 2 phần: mã tỉnh cấp (3 ký tự) và mã số chứng chỉ, thông tin được công khai trên trang thông tin điện tử của Bộ Xây dựng. Điều này giúp tra cứu và xác thực chứng chỉ dễ dàng, minh bạch trên toàn quốc.

6. Thời hạn và quy trình gia hạn chứng chỉ

Theo Nghị định 175/2024/NĐ-CP, **chứng chỉ hành nghề xây dựng cấp mới có thời hạn 10 năm kể từ ngày cấp. Hết thời hạn này, nếu cá nhân vẫn tiếp tục hành nghề, cần làm thủ tục gia hạn (cấp lại) chứng chỉ. Một số điểm lưu ý về thời hạn và gia hạn chứng chỉ giám sát xây dựng:

Thời hạn hiệu lực: Mọi chứng chỉ hành nghề mới cấp đều có hạn 10 năm. Riêng chứng chỉ của người nước ngoài có thể có thời hạn ngắn hơn tùy theo thời hạn ghi trên giấy phép lao động hoặc thẻ tạm trú, nhưng tối đa cũng không quá 10 năm. Khi cấp lại chứng chỉ (trong trường hợp mất, hư hỏng…), nếu vẫn trong thời hạn hiệu lực cũ thì chứng chỉ mới sẽ ghi thời hạn bằng với thời hạn còn lại của chứng chỉ cũ.
Gia hạn (cấp lại khi hết hạn): Trước khi chứng chỉ hết hạn, cá nhân nên chuẩn bị hồ sơ xin cấp lại chứng chỉ do hết hạn. Thủ tục về hồ sơ tương tự như cấp mới (bao gồm đơn, ảnh, bằng cấp, cập nhật kinh nghiệm 5 năm gần nhất…), nhưng thường không yêu cầu sát hạch lại nếu hồ sơ kinh nghiệm đáp ứng. Tuy nhiên, theo quy định mới, trường hợp chứng chỉ đã hết hạn lâu (quá 10 năm) thì coi như trường hợp cấp mới phải thi sát hạch lại để cập nhật kiến thức. Do đó, tốt nhất nên nộp hồ sơ gia hạn trước khi chứng chỉ cũ hết hạn hoặc ngay khi vừa hết hạn để thủ tục nhanh chóng và có thể được miễn thi nếu quy định cho phép.
Thời gian giải quyết cấp lại/gia hạn: Nhanh hơn cấp mới. Theo Nghị định 175, cấp lại chứng chỉ (do mất, hỏng, hết hạn) được giải quyết trong 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Thời hạn này ngắn do không phải trải qua thi sát hạch. Trường hợp chuyển đổi chứng chỉ (ví dụ: chứng chỉ nước ngoài đổi sang Việt Nam) thì thời gian xử lý lâu hơn, tối đa 25 ngày.

Quy trình gia hạn về cơ bản gồm: nộp hồ sơ (đơn đề nghị cấp lại do chứng chỉ hết hạn, kèm chứng chỉ cũ và hồ sơ như cấp mới), đóng lệ phí 150.000đ, cơ quan xét hồ sơ kinh nghiệm và cấp chứng chỉ mới gia hạn thêm 10 năm. Trong thời gian chờ cấp lại, nếu chứng chỉ cũ đã hết hạn, cá nhân không được hành nghề với chứng chỉ hết hạn đó cho đến khi nhận được chứng chỉ mới.

Tóm lại, chứng chỉ giám sát có hiệu lực tương đối dài (10 năm). Trước khi hết hạn, kỹ sư cần chủ động làm thủ tục gia hạn để tránh gián đoạn hành nghề. Nếu duy trì làm việc trong lĩnh vực giám sát liên tục, việc gia hạn khá thuận lợi và nhanh chóng (thường không phải thi lại). Ngược lại, nếu để hết hạn quá lâu, có thể sẽ phải thi sát hạch như cấp mới.

7. Câu hỏi thường gặp liên quan đến chứng chỉ TVGS

Q: Chứng chỉ giám sát xây dựng có bắt buộc không?
A: Có. Theo luật, các vị trí như giám sát trưởng công trình, chỉ huy trưởng công trường hoặc tư vấn giám sát độc lập đều bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề tương ứng. Người không có chứng chỉ chỉ được tham gia với vai trò trợ lý, kỹ thuật bình thường và không được ký xác nhận trong biên bản nghiệm thu hoặc nhật ký giám sát với tư cách là giám sát trưởng. Quy định này nhằm đảm bảo công tác giám sát luôn do người đủ năng lực thực hiện.

Q: Cơ quan nào cấp chứng chỉ giám sát xây dựng?
A: Từ 2024, thẩm quyền cấp được phân về Sở Xây dựng tỉnh/thành phố nơi cá nhân hành nghề. Sở Xây dựng sẽ tổ chức sát hạch và cấp chứng chỉ cho hạng II, III, và cả hạng I (theo ủy quyền của UBND tỉnh). Ngoài ra, một số hiệp hội nghề nghiệp (như Tổng hội Xây dựng, Hội Kết cấu & Công nghệ xây dựng…) đã được Bộ Xây dựng cho phép cấp chứng chỉ hạng II, III cho hội viên của họ. Bộ Xây dựng không trực tiếp cấp cá nhân nữa, nhưng thống nhất quản lý dữ liệu và đề thi.

Q: Mất chứng chỉ giám sát thì phải làm sao? Có cần thi lại không?
A: Khi bị mất, hỏng chứng chỉ hoặc muốn đổi thông tin trên chứng chỉ, bạn có thể làm hồ sơ xin cấp lại chứng chỉ (mẫu đơn theo phụ lục NĐ 175). Thủ tục tương tự như cấp mới nhưng không cần sát hạch lại. Cơ quan cấp sẽ tra cứu hồ sơ cũ và cấp lại chứng chỉ với thời hạn giữ nguyên như cũ (không cấp mới 10 năm). Thời gian xử lý cấp lại rất nhanh, khoảng 5 ngày làm việc.

Q: Chứng chỉ sắp hết hạn hoặc đã hết hạn có phải thi lại không?
A: Nếu chứng chỉ sắp hết hạn, hãy nộp hồ sơ xin cấp lại do hết hạn (gia hạn) trước hoặc ngay khi hết hạn. Trường hợp này, đa số địa phương không yêu cầu thi sát hạch lại, mà chỉ xét hồ sơ và cấp chứng chỉ mới thời hạn 10 năm. Tuy nhiên, nếu chứng chỉ đã hết hạn quá lâu (ví dụ nhiều năm không gia hạn) hoặc cá nhân ngừng hành nghề nhiều năm, thì khi đăng ký lại có thể được yêu cầu sát hạch kiến thức để đảm bảo cập nhật quy định mới. Nhìn chung, việc có phải thi lại hay không sẽ do Hội đồng xét cấp chứng chỉ quyết định dựa trên hồ sơ và quy định hiện hành. Lời khuyên là nên gia hạn đúng hạn để thủ tục đơn giản nhất.

Q: Thi sát hạch chứng chỉ giám sát có khó không? Cần ôn những gì?
A: Kỳ sát hạch chứng chỉ hành nghề xây dựng nói chung bao gồm phần kiến thức pháp luật (Luật Xây dựng, Nghị định, quy chuẩn, tiêu chuẩn…) và phần kiến thức chuyên môn lĩnh vực giám sát (quy trình thi công, nghiệm thu, an toàn lao động,…). Bộ đề thi do Bộ Xây dựng ban hành tập trung vào các văn bản quy phạm pháp luật mới nhất và thực tiễn chuyên môn. Ví dụ, năm 2025 Bộ Xây dựng ban hành 600 câu hỏi trắc nghiệm làm ngân hàng đề thi cho tất cả các lĩnh vực hành nghề. Đề thi mỗi người là ngẫu nhiên (khoảng 25 câu luật + 25 câu chuyên môn). Nếu ôn tập kỹ các nội dung trên và có kinh nghiệm thực tế, đa số thí sinh đều vượt qua được – tỷ lệ đạt thường khá cao. Lưu ý là thi trên máy tính, vì vậy cần làm quen với hình thức trắc nghiệm online.

Q: Những trường hợp nào không cần chứng chỉ tư vấn giám sát?
A: Pháp luật có quy định một số công việc hoặc công trình được miễn yêu cầu chứng chỉ. Chẳng hạn, theo Khoản 3 Điều 148 Luật Xây dựng (sửa đổi) và Nghị định 175/2024, giám sát các công việc hoàn thiện (trát, ốp lát, sơn, lắp đặt cửa… không ảnh hưởng kết cấu) hoặc giám sát thi công nội thất công trình có thể không yêu cầu chứng chỉ. Bên cạnh đó, giám sát thi công nhà ở riêng lẻ của dân (nhỏ hơn 7 tầng) cũng không bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề. Tuy nhiên, với phần lớn các công trình từ cấp IV trở lên, đặc biệt công trình công cộng, dự án thương mại, việc có chứng chỉ giám sát là yêu cầu bắt buộc khi lập hồ sơ pháp lý dự án.

8. Bảng biểu so sánh các hạng chứng chỉ

Để tóm tắt, bảng dưới đây so sánh một số tiêu chí chính giữa 3 hạng chứng chỉ giám sát xây dựng:

Tiêu chí	Hạng I	Hạng II	Hạng III
Trình độ chuyên môn	Đại học chuyên ngành phù hợp	Đại học chuyên ngành phù hợp	Đại học / Cao đẳng chuyên ngành phù hợp
Số năm kinh nghiệm tối thiểu	≥ 7 năm	≥ 4 năm	≥ 2 năm (ĐH) hoặc ≥ 3 năm (CĐ)
Kinh nghiệm dự án tiêu biểu	Đã làm giám sát trưởng/chỉ huy trưởng ≥ 1 công trình cấp I (hoặc 2 công trình cấp II)	Đã làm giám sát trưởng/chỉ huy trưởng ≥ 1 công trình cấp II (hoặc 2 công trình cấp III)	Đã tham gia giám sát ≥ 1 công trình cấp III (hoặc 2 công trình cấp IV)
Phạm vi được giám sát	Mọi cấp công trình trong lĩnh vực ghi trên chứng chỉ (cấp I trở lên)	Công trình đến cấp II thuộc lĩnh vực ghi trên chứng chỉ	Công trình cấp III, IV thuộc lĩnh vực ghi trên chứng chỉ
Cơ quan cấp chủ yếu	Sở Xây dựng (ủy quyền cấp tỉnh)	Sở Xây dựng tỉnh/thành phố hoặc tổ chức xã hội nghề nghiệp	Sở Xây dựng tỉnh/thành phố hoặc tổ chức xã hội nghề nghiệp
Ví dụ ứng dụng	Giám sát dự án cao tầng, cầu lớn, nhà máy lớn	Giám sát tòa nhà trung tầng, công trình giao thông vừa	Giám sát nhà dân dụng nhỏ, công trình cấp IV

(Chú thích: Cấp công trình được phân loại từ I (lớn nhất) đến IV (nhỏ nhất) theo quy mô kỹ thuật của từng loại công trình).

Bảng trên cho thấy sự khác biệt về yêu cầu và quyền hạn giữa các hạng. Hạng I đòi hỏi kinh nghiệm nhiều nhất và cho phép hành nghề rộng nhất. Ngược lại, Hạng III yêu cầu ít nhất, phù hợp cho kỹ sư trẻ bắt đầu sự nghiệp tư vấn giám sát ở các công trình quy mô nhỏ.